منتظر

انتخاب تيغه فرز

تعربف تيغه فرز

براي براده برداري از قطع كار در فرز كاري از تيغه چند لبه استفاده مي شود كه آن را تيغه فرز مي نامند. لبه هاي برنده تيغه فرز فرم گوه اي دارند(مانند رنده تراشكاري) كه در روي محيط دايره اي قرار گرفته اند.
در فرزكاري هر يك از لبه هاي تيغه فرز در حين گردش دوراني خود مدت كوتاهي براده گيري مي كنند و تا نوبت بعدي بدون براده برداري آزاد گردش كرده خنك مي شوند ؛از اين رو تيغه فرزها مانند رنده تراشكاري در اثر برش تحت فشار دائم قرار نمي گيرند ،و براده برداري با آنها سريعتر انجام مي شود.

جنس تیغه فرزها

تيغه فرزها از مواد مختلفي ساخته مي شوند كه چند نمونه از آنها را ذكر مي كنيم.
فولاد افزار سازي: تيغه هايي كه از فولاد افزار سازي ساخته مي شوند داراي قدرت براده برداري كم هستند و بدين سبب در مصارف محدود از آنها استفاده مي شود. اين فولادها مقدار 1 تا 1.2 % كربن دارند و با توجه به پيشرفت هاي فني كنوني استفاده از اين تيغه ها مفيدو مقرون به صرفه نيست و تا دماي 300 درجه سانتيگراد مي تواند مقاومت كند.
فولاد افزار آلياژي تند بر: تيغه فرزهايي كه از فولاد تندبر ساخته مي شوند،متداولترين نوع تيغه ها هستند كه در صنعت به منظور صرفه جويي در هزينه از آن استفاده مي شود. در جنس اين فولادها علاوه بر آهن و كربن عناصري نظير: واناديم،موليبدون،ولفرام و كروم به ميزان زياد آلياژ شده ،ازاين رو قدرت تحمل و برش زياد را دارد و تا 600 درجه سانتيگراد قدرت خود را حفظ مي كند و آن را با علامت SS نشان مي دهند. نوع ديگر فولاد آلياژي كه آب آلياژ فولاد و كربن و ولفرام و كبالت به نام فولادHSS است و تا حدود 900 درجه سانتيگراد قدرت تحمل و برش دارد.
كاربيدهاي سمانته شده:اين تيغه ها از موادي ساخته مي شوند كه فاقد آهن هستندو آن را به طريق مثال سراميك از كاربيدهاي پودر شده تنگستن و تيتانيوم مي سازند. كاربيدها مخلوطي هستند از كربن با فلزات دير گداز و بهترين شرايط برش را دارا مي باشند و قابليت برش خود را تا حدود 900 درجه اسنتيگراد حفظ مي كنند.
اين تيغه ها احتياجي به عمليات سخت كردن ندارند و از استحكام طبيعي برخوردار هستند.
چون كاربيدهاي سمانته گران هستند از اين رو فقط لبه هاي برنده تيغه ها از اين جنس انتخاب مي شود كه به وسيله لحيم كاري يا پيچ بر روي بدنه تيغه قرار مي دهند.
كاربيدها انواع و اقسام گوناگون دارند كه با حروف F1,G1,H1,S2, S1 , نشان مي دهند.
D,K,R
سراميكها: سراميكها مواد جديدي هستند و محاسن زيادي دارند و از جمله مي توان از مواد ارزان قيمت استفاده كرد مانند اكسيد آلومينيوم (Al2O3 ) كه در نظر است جايگزين كاربيدها شود.

زوایای تیغه فرزها

لبه برنده اين تيغه فرزها مانند رنده هاي تراشكاري داراي زوايا آزاد-براده و گوه است كه در شكل زير نشان داده شد كه به تعريف آنها مي پردازيم.

قبل از تعريف اين زوايا لازم است سطوح فرز كاري را تعريف كنيم تا از اصطلاحات به كار برده شده در تعاريف زوايا آگاه باشيم.

سطوح فرز كاري

به دو دسته تقسيم مي شوند:
الف) سطوح تيغه فرز ب) سطوح قطعه كار
در شكل زير سطوح فرز كاري را مي بينيد.

سطوح واقع بر تيغه فرز

-سطح براده: سطح براده به سطحي از تيغه فرز گفته مي شود كه در هنگام فرزكاري براده هاي برداشته از روي قطعه كار بر روي آن قرار مي گيرد(شكل 2)
-سطح آزاد: سطح آزاد به سطحي از تيغه فرز گفته مي شود كه مقابل سطح برش قرار مي گيرد و ممكن است به نام سطح فاز تيغه فرز نيز ناميده شود(شكل 2 ).

سطوح قطعه كار

سطح كار: سطح كار به سطحي گويند كه از روي آن براده برداري مي شود (شكل 2) .
سطح برش: سطح برش به سطحي از قطعه كار گفته مي شود كه مستقيما زير لبه برنده تيغه فرز قرار مي گيرد و براده برداشته مي شود(شكل2).
سطح كار شده: سطح كاري كه پس از براده برداري در روي قطعه كار ظاهر مي شود"سطح كار شده" ناميده مي شود.
زاويه گوه β :زاويه بين سطح براده و سطح آزاد را "زاويه گوه تيغه فرز" مي نامند و با β نشان مي دهند و مقدار آن بسته به جنس قطعات فرق مي كند.(شكل 2)
در اجسام سخت مقدار آن بيشتر و در اجسام نرم مقدار آن كمتر است و مقدار تقريبي آن مانند زواياي رنده هاي تراشكاري است و در حدود 56 تا 81 درجه است.در جدول 1 زواياي تيغه فرزهاي از جنس فولاد تندبر نشان داده شده است.

زاويه آزاد α : زاويه بين سطح آزاد تيغه و صفحه مماس بر سطح برش را "زاويه آزاد تيغه" مي نامند و با علامت α نشان مي دهند .مقدار آن تقريبا بين 4 تا ˚14 است (شكل2)
زاويه براده γ : زاويه بين سطح براده و سطح قائم برسطح برش به نام" زاويه براده" مي نامند و با علامت γ نشان مي ددهند (شكل2) و مقدار تقريبي آن بين 5 تا ˚30 است.
زاويه برش δ : مجموع زوايا ي آزاد α و گوه β را به نام "زاويه برش" مي نامند و با علامت δ نشان مي دهند.(شكل 2).
زاويه مارپيچ تيغه فرز λ : تيغه فرز ممكن است دارا لبه هاي برنده مستقيم (موازي محور فرز) و يا لبه برنده مارپيچ باشند مقدار اين زاويه به گام مارپيچ لبه برنده تيغه بستگي دارد .براي براده برداري اجسام سخت مقدار اين زاويه كم و در حدود 10 تا ˚35 است و در اجسام نرم مقدار اين زاويه بيشتر و بين 25 تا ˚45 است
(شكل 2-1a )
الف: لبه هاي برنده مستقيم(موازي محور فلز) با تمام طول لبه خود براده برمي دارند و به آن سبب كار فرز ضربه اي است و قدرت برش كم است.
ب: لبه هاي برنده مارپيچ كه آرامتر كار مي كنند و هنگامي كه يك دنده از كار خارج مي شود دنده ديگري مشغول براده گيري شده است براده ها هم به پهلو ريخته مي شوند.