سیستم های اندازه دهی محور مختصات :

 

1- سیستم اندازه دهی مطلق (Absolute ) : در این سیستم تمامی نقاط نسبت به نقطه مبدا سنجیده می شود. مزیت این سیستم این است که در صورت اشتباه در یک نقطه، تنها در همان نقطه اشتباه روی می دهد و در نقاط دیگر تاثیری در اندازه دهی ندارد .

 

2- سیستم اندازه دهی نسبی (Relative ) : در این سیستم هر نقطه نسبت به نقطه قبلی خود سنجیده می شود و بازگشت به عقب و یا پایین منفی می شود . مزیت این سیستم سادگی محاسبات آن می باشد ولی معایب آن این است که در صورت خطا در یک نقطه اشتباه به دیگر نقاط نیز سرایت می کند .                                                            

 

محور های اصلی در ماشین های کنترل عددی :

در دستگاه های تراش بطور معمول (X , Z) است که حرف X بیانگر قطر یا شعاع و Z بیانگر طول می باشد .

در دستگاههای فرز محور های سه بعدی شامل (X , Y , Z) می باشند که X بیانگر طول ، Y بیانگر عرض ،Z بینگر ارتفاع می باشد .

 

محور های دروانی در ماشین های کنترل عددی :

این محور ها حول محور های اصلی دوران می کنند . محور +A حول محور X و محور +B حول محور Y+ ومحور +Cحول محور Z و خلاف عقربه های ساعت می چرخند.

فصل اول :

نقاط مرجع در ماشینهای CNC

 

1- نقطه صفر دستگاه       Machine Zero Point

این نقطه توسط شرکت سازنده برای دستگاه تعریف شده و معمولا بر روی محور گلویی واقع شده است .

 

2- نقطه مرجع یا رفرنس         Reference Point

این نقطه توسط شرکت سازنده برای دستگاه تعریف شده و معمولا در منتهی الیه محدوده کاری دستگاه تعریف می شود و پس از روشن نمودن دستگاه، ابزار گیر بدان سمت حرکت می کند .

نکته : در دستگاه تراش TCN-10   می بایست پس از روشن شدن دستگاه آن را در حالت Jog   قرار داد و سپس دکمه Ref  را فشار داد تا سیستم رفرنس گیری فعال شود سپس دکمه های +X و +Z را به ترتیب فشار می دهیم تا دستگاه در حالت رفرنس قرار گیرد .

 

3- نقطه صفر قطعه کاریا آفستWork Zero Point  

نقطه ای بر روی قطعه کار است که سایر نقاط را نسبت به آن می سنجند . بر روی قطعه کار امکان دارد چندین نقطه صفر برای سهولت در نظر گرفته شود .

نکته : با توجه به اینکه آفست گیری در هنگام کار با سیکل متفاوت می باشد و همچنین نیازمند آشنایی برنامه نویس به قسمت تعریف ابزار (Parameter)  می باشد لذا این قسمت را به طور کامل در تعریف هر سیکل آموزش می دهیم .

 

4- نقطه صفر ابزار گیر    Tool Refrence Point  

 

5- نقطه پارک یا تعویض ابزار Tool Change Point 

برای جلوگیری از برخورد ابزار هنگام تعویض ابزار با قطعه کار محدوده ای برای ابزار گیر در نظر گرفته می شود که در هنگام چرخش ابزار گیر آسیبی به آن و یا قطعه کار وارد نشود . این اندازه با توجه به شکل قطعه خام و شکل ابزار های موجود در ابزار گیر و و نحوه چیدمان آنها در ابزار گیر و همچنین نحوه اجرای برنامه متفاوت می باشد و نیازمند تسلط و تجربه برنامه نویس است .

 

چند نکته مهم :

1- توجه داشته باشید برای رفرنس گیری دستگاه اگر در آخرین حرکت تارت ، تارت به طور کامل چرخش را انجام ندهد دستگاه قفل کرده و دیگر هیچ حرکتی انجام نخواهد داد همچنین Erore نمی دهد لذا شما بایستی به صورت دستی تارت را به حرکت در بیاورید و سپس عمل رفرنس گیری را انجام دهید .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فصل دوم :

آشنایی با پانل دستگاه (CNC TCN-10)

 

جعبه کنترل شامل سه قسمت مهم می باشد که عبارتند از:

 

1- مانیتور و دکمه های نرم افزاری مروبطه : این قسمت از یک نمایشگر و تعداد 8 عدد دکمه عمودی در سمت راست نمایشگر و همچنین تعداد 12 عدد دکمه که بصورت افقی در زیر نمایشگر می باشد ، تشکیل شده است .

 

 

2- دکمه های وارد کردن داده های عددی ، حروفی :

از این قسمت برای وارد کردن داده های عددی ، حروف و همچنین جابه جا کردن موضوعات انتخابی استفاده می شود . 

3- دکمه های کنترل ماشین :

 

 

فصل سوم :

برنامه نویسی ماشین های CNC

 

برنامه نویسی در ماشین های CNC  به چند روش صورت می پذیرد .

 

1- برنامه نویسی توسط زبان های برنامه نویسی

برخی از زبانهای برنامه نهویسی مورد استفاده در ماشینهای CNC عبارتند از :

1- APT (Autonaticaly Programmed Tool)

2- NEL APT ( National Engineering Laboratory)

3- 2CL (2continue Linear )

4- PC APT

5- AD APT ( Adaptation of APT)

6- Miturn (Metal Reserch Institute turning)

7- Batchcurve

8- AUTOSPOT

9- Compact

 

2- برنامه نویسی توسط برنامه های CAD/CAM

نقشه قطعه مورد نظر را در محیط CAD  طراحی می نماییم و سپس با فرستادن در محیط CAM تبدیل به زبان مورد نظر که قابل شناسایی برای دستگاه ما می باشد می کنیم و در صورت لزوم با تغییرات اندکی برنامه نقشه مورد نظر آماده می گردد . از جمله نرم ازار های CAM می توان به نرم افزار های زیر اشاره کرد :

1- ShopMill                                                   2- ShopTurn

3- PowerMill                                                 4- Mastercam

5- Fuechercam                                               6- Surfcam

7- Catia

                                                                   

3- برنامه نویسی پارامتری (ماکروها)

این روش برای تهیه برنامه های پیش ساخته و برنامه نویسی قطعات سخت مورد استفاده قرار می گیرد این نوع برنامه نویسی دارای دستورات شرطی ، دستورات تکرار و توانایی عملیات ریاضی می باشند.

 

4- برنامه نویسی در سیستم های استاندارد

این روش توسط کد های استاندار شده (G,M) در دو سیستم  Iso 693/1  و EIA(RS-2740) استاندارد و کد بندی شده اند و در کنترل های گو ناگون دارای تفاوت هایی می باشند . این کدهای عملیاتی در سه رده طبقه بندی می شوند .

 

الف- کد های اصلی (G) : کد های اصلی عملیات ماسینکاری و براده برداری را بعهده دارند این کدها توسط شرکت یازنده مربوط طبقه بندی می شوند که حتی در کنترلهای ساخت یک شرکت باز هم تفاوت هایی را در بر دارند .

ب- کد های کمکی (M) : کد های کمکی یا فرعی نقش توابع کمکی برای عملیات ماسینکاری را به عهده دارند .

ج- متغیر های وابسته : این متغیر های به خودی خود مفهومی نداشته بلکه به همراه کد های اصلی معنی و مفهوم پیدا می کنن . و در کنترلهای مختلف تفاوت هایی با هم دارند .

 

در جدول زیر ساختار کلی برنامه نویسی در ماشینهای CNC را مشاهده می کنید .

 

داده های کار

داده های مسیر

شماره سطر

تابع کمکی

داده های ابزار

دوران محور

 

 پیشروی

پارامترهای میان یابی

محور های مختصات

شرط مسیر

 

 

 

T

D

H

 

 

S

 

E

F

I

J

K

R

X,Y,Z

U,V,W

P,Q,R

A,B,C

 

 

G  

 

N

 

 

برخی از کد های مورد استفاده در دستگاه تراش TCN-10  کنترل زیمنس 810-D  

 

کد کمکی

عملکرد

M00

توقف برنامه

M01

توقف شرطی برنامه در صورت فعال بودن کلید مربوطه

M02

پایان برنامه بدون برگشت به اول برنامه

M03

دوران اسپیندل موافق عقربه های ساعت

M04

دوران اسپیندل مخالف عقربه های ساعت

M05

توقف اسپیندل

M06

تعویض ابزار

M08

روشن شدن پمپ مایع خنک کننده

M09

خاموش کردن پمپ مایع خنک کننده

M16

بیرون آمدن مرغک

M17

پایان برنامه فرعی

M18

داخل رفتن مرغک

M26

باز شدن فکهای سه نظام

M27

بسته شدن فکهای سه نظام

M30

پایان برنامه و برگشت به شروع مجدد

M46

فک رو برای مهار قطر بیرونی قطعه (برای قطعاتی مانند میله)

M47

فک وارو برای مهار قطر داخلی قطعه (برای قطعاتی مانند لوله)

M81

حرکت براده کش

M82

توقف حرکت براده کش

 

 

کد اصلی

عملکرد

G00

حرکت سریع یا خرگوشی

G01

حرکت خطی با پیشروی تعیین شده

G02

حرکت قوسی موافق عقربه های ساعت

G03

حرکت قوسی خالف عقربه های ساعت

G04

مکث زمانی

G17

انتخاب صفحات X , Y

G18

انتخاب صفحات Z , X

G19

انتخاب صفحات Y , Z

G25

حداقل جابجایی محور ها که در سیستم مطلق تعریف می شود و نسبت به صفر قطعه کار می باشد . حداقل کردن دوران اسپیندل .

G26

حداکثر جابجایی محور ها که در سیستم مطلق تعریف می شود و نسبت به صفر قطعه کار می باشد . حداکثر کردن دوران اسپیندل .

G33

پیچ بری تک مرحله ای ( پیچ های کم عمق ساده ، مخروطی یا مارپیچ ارشمیدس)

G34

ایجاد پیچ بری با گام افزایشی

G35

ایجاد پیچ بری با گام کاهشی

G40

کنسل کننده کد های G41 و G42

G41

شعاع جبرانی ابزار وقتی رنده در سمت راست مسیر یا حرکت خود باشد

G42

شعاع جبرانی ابزار وقتی رنده در سمت چپ مسیر یا حرکت خود باشد

G53

کنسل کننده کد های G54 تا G57

G54 تا G57

تغییر نقطه صفر قطعه کار

G63

قلاویز کاری بدون هماهنگی

G64

توقف دقیق

G70

سیستم اندازه گیری اینچی

G71

سیستم اندازه گیری میلیتری

G74

نقطه رفرنس با هماهنگی

G75

رفرنس کردن دستگاه درون برنامه

G90

مختصات دهی مطلق

G91

مختصات دهی نسبی

G94

سرعت پیشروی بر حسب   و یا  (عدم چرخش اسپیندل برابر است با قطع شدن پیشروی) .

G95

پیشروی محور بر حسب   و یا  (پیشروی مستقل از چرخش اسپیندل است )

G96

سرعت برش (دوران اسپیندل) متغیر

G97

سرعت برش (دوران اسپیندل) ثابت

G331

قلاویزکاری در حالت رفت

G332

قلاویز کاری در حالت برگشت